door Gerda Jellema

Aan de rand van Bussum staat een gebouw met een bijzonder verleden en toekomst. Waar ooit militairen werden opgeleid om explosieven te maken en te ontmantelen, vind je nu een plek die juist draait om opbouw, verbeelding, duurzaamheid en verandering. Dit is De Groene Afslag: een circulaire ontmoetingsplek waar niets vanzelfsprekend is en alles een verhaal heeft.

Het pand, De Spieghelhorst, werd in 1984 gebouwd als opleidingscentrum van Defensie. Na het vertrek van het leger stond het twintig jaar leeg en leek sloop onvermijdelijk. De natuur had het pand inmiddels al deels terugveroverd. Totdat initiatiefnemers Lucas Mol en Sanne Oomen er iets anders in zagen. Geen eindpunt, maar een nieuw begin. Zij zagen hier een plek waar mensen samenkomen om te werken aan een duurzamere wereld, een transitie naar een andere economie. De Groene Afslag begon in 2019 op het nabijgelegen Crailo-terrein en groeide uit tot wat zij zelf het ‘Veranderhuis van Nederland’ noemen. In september 2025 opende de nieuwe locatie haar deuren. Een levendige plek waar creativiteit, duurzaamheid, humor en ondernemerschap samenkomen. Er werken ongeveer 80 mensen om dit te laten draaien.

Niets is standaard

Zodra je binnenstapt, merk je het meteen: hier is niets standaard. Overal vind je circulaire oplossingen en kunst die je aan het denken zet. Kunst wordt hier gezien als een aanjager van verandering. Van een akoestisch plafond gevuld met versnipperde bankbiljetten tot oude wastafels die zijn omgetoverd tot plantenbakken. Zelfs het sanitair heeft een verleden: de wc’s en wasbakken komen uit de Tweede Kamer. Ook het voormalige restaurant Golden River uit Laren heeft hier een nieuw leven gekregen, terwijl materialen uit het oude Tergooi ziekenhuis zijn verwerkt in onder andere de vensterbanken.

Kunstzinnig hotel

Met vijftien ruimtes is er volop plek voor vergaderingen, workshops, evenementen en trainingen, en scholing onder het motto ‘Anders leren. Anders doen’. Ook het inwendige komt aan bod, het restaurant, dat voor iedereen toegankelijk is, serveert plantaardige en seizoensgebonden gerechten. Hier draait het niet alleen om lekker eten, maar ook om bewust eten. Wie wil blijven slapen, kan terecht in het hotel met dertig unieke kamers. Elke kamer is ontworpen door een andere kunstenaar, met een duidelijke opdracht: laat zien dat afval niet bestaat of dat de natuur weer centraal moet staan. Dat levert verrassende kunstzinnige resultaten op. Zelfs de bedden zijn circulair, gemaakt van hergebruikte Auping Auronde-frames die een nieuw leven kregen.

Steward-owned

Wat De Groene Afslag extra bijzonder maakt, is de manier waarop het georganiseerd is. Als steward-owned bedrijf wordt de koers niet bepaald door aandeelhouders, maar door de missie. Het gaat er niet om van wie het bedrijf is, maar waar het bedrijf voor bedoeld is. Het mooie is: iedereen kan deze plek ervaren. Of je nu langskomt voor een kop koffie, een maaltijd, een overnachting of een rondleiding — De Groene Afslag laat zien dat het anders kan. Misschien zelfs wel moet. Kijk voor alle info op de site: degroeneafslag.nl/