door Wilma van Maarschalkerweerd
Mensen zoals jij en ik, geliefd, gemist. Hun levensverhaal in steno op steen: naam, geboortedag, sterfdag, een toepasselijke tekst. Een mooie plek onder bomen, gras rondom. Voor Stefan van der Nagel (32), beheerder van Begraafplaats De Woensberg, zijn zij en hun nabestaanden de kern van zijn werk, op meer dan één manier.

Een paar weken voor Lichtjesavond lopen we samen over de begraafplaats, kriskras, staan hier even stil en daar, en vertelt Stefan over zijn werk. Op mijn vraag wat hij het mooiste vindt aan zijn vak, zegt hij zonder aarzelen: ‘Het contact met de mensen, het inleven in wat voor hen belangrijk is in een verdrietige periode. Empathie en tegelijk professionele afstand zijn essentieel, anders kun je dit werk niet doen.’

Van pianotechniek naar begraafplaatsbeheer
Stefan, opgeleid als pianotechnicus, ging twee jaar geleden een nieuwe uitdaging aan bij de BEL-gemeenten, nog zonder veel kennis van groen. Hij liep een tijd mee met de tijdelijke beheerder van De Woensberg. Stefan: ‘Je hebt regels, het technische van een begrafenis, de voorbereiding, de controle op “het juiste graf” en “de juiste overledene”. Daar wil je geen fouten bij maken.’ Daarnaast overzicht en planning, de zorg voor het groen, in overleg met rechthebbenden een graf ruimen als men de grafrechten na tien, twintig of meer jaren niet wenst te verlengen. Na ruiming worden de botresten herbegraven in een knekelput achter op de begraafplaats, waar ze voor altijd blijven.

Samen zorgen voor een plek van rust
Sinds een half jaar is De Woensberg Stefans vaste plek. Hij werkt nauw samen met zijn Larense collega Sebastiaan de Vries, die hem als hovenier op groengebied onderwijst, terwijl Stefan Sebastiaan het vak van begraven leert. Indien nodig nemen ze voor elkaar waar.

Een nieuwe herdenkingsplek
Heel vroeger werden hier paarden en later ook niet-kerkelijke overledenen begraven, nu vinden met name (ex-)Blaricummers er hun laatste rustplaats. Rechts ligt het oudste deel van de begraafplaats, links het nieuwere en achterin liggen percelen voor de toekomst. Er zijn urnengraven en drie strooiveldjes. Eén daarvan is nieuw met kiezelstenen, waar een mooie herdenkingsplek wordt aangelegd.

Gastheer
‘Het is bijzonder om met nabestaanden een laatste rustplaats uit te kiezen voor hun geliefde. Of met iemand die gaat overlijden’, zegt Stefan. ‘Ik ben hier gastheer, de laatste schakel in iemands leven. Ik probeer nabij te zijn met gepaste afstand. Dit is een verdrietige plek, maar ook heel mooi.’ Wat doet dat met je, vraag ik hem. Hij is even stil, kijkt uit over de graven, legt zijn handen op zijn borst. ‘Er gaat altijd een beetje energie met me mee, de ene keer meer dan de andere. Ik praat thuis over hoe mijn dag was, ga douchen, trek andere kleren aan. Voor mij voelt dat goed.’ We praten nog wat over de stille energie die je op een kerkhof omringt en filosoferen over het leven en waar het in de kern om draait. We nemen verbonden afscheid. Stefan past helemaal bij De Woensberg, bedenk ik op de fiets.